جعفر بن أبى إسحاق دارابى كشفى
820
تحفة الملوك ( فارسى )
نهى از دوم فرموده است ، حتى اينكه امتناع فرمودند از دعا نمودن از براى طفلى كه در سر او كاكل واگذارده بودند و آورده بودند كه از براى او دعا بفرمايند ، و امر فرمودند به تراشيدن تمام سر او . « 1 » و ظاهر آن است كه احاديثى كه در منع از گذاردن زلف و كاكل از براى اطفال وارد شده است مخصوص به موى رحم است و اما در مويى كه بعد از رحم مىرويد و قبل از اوان بلوغ است ، پس عيب ندارد ؛ لكن نه به نحوى كه متعارف در بعضى از بلاد است كه در پيش يا عقب يا وسط سر مىگذارند ، بلكه به نحوى كه گيسوان حسنين عليهما السّلام بوده است كه در بالاى دو گوش و از دو طرف سر واگذارده بودند ؛ چنانكه متعارف در بعضى ديگر از بلاد است . و اما بعد از بلوغ پس واگذاردن آن - چنانكه سابقا در آداب تنظيف بدن دانسته شد - خوب نيست و بر خلاف طريقهء شريعت در مردان است . و بايد دانسته شود كه استحباب تراشيدن موى سر طفل از خصايص روز هفتم او است و اگر در آن روز نتراشيدند ، پس بعد از آن - چنانكه وارد شده است - ديگر استحبابى ندارد . « 2 » و در روز هفتم كه تراشيده شد بايد كه به وزن آن موى ، طلا يا نقره تصدق نموده شود . و در روز هفتم ايضا بعد از تراشيدن سر و قبل از تصدق ، عقيقهء او را به شتر يا گاو يا گوسفند بنمايند كه از مؤكدات است « 3 » ، حتى اينكه در بعضى از روايات فرمودند كه واجب است . « 4 » و فرمودهاند كه ايضا « كلّ امرئ مرتهن يوم القيمة بعقيقته و العقيقة اوجب من الاضحية » « 5 » ؛ يعنى هر مردى در روز قيامت در رهن و گرد عقيقهء خودش مىباشد و عقيقه واجبتر است از اضحيه ، كه مراد قربانى نمودن در روز عيد اضحى است . و جناب سيد مرتضى رحمه اللّه فتوا به وجوب آن داده و ادعاى اجماع ايضا بر آن نموده است . « 6 » و اگر قدرت بر آن نداشته باشند ، پس صبر نمايند تا وقت قدرت . و تصدق نمودن به قيمت آن مجزى نيست . « 7 » و اگر طفل در روز هفتم
--> ( 1 ) . اصول كافى ، ج 6 ، ص 40 ، باب كراهية التنازع ، ح 3 . ( 2 ) . همان ، ص 38 ، ح 1 و من لا يحضره الفقيه ، ج 3 ، ص 316 ، رقم 1533 . ( 3 ) . در مورد اينكه گفته شد عقيقه شتر باشد يا گاو يا گوسفند ، ر . ك : من لا يحضره الفقيه ، ج 3 ، ص 313 ، رقم 1518 . ( 4 ) . اصول كافى ، ج 6 ، ص 24 ، باب العقيقه و وجوبها ، ح 1 و ص 25 ، همين باب ، ح 5 . ( 5 ) . همان ، ص 25 ، ح 3 ؛ من لا يحضره الفقيه ، ج 3 ، ص 312 ، رقم 1513 و التهذيب ، ج 7 ، ص 441 ، رقم 1763 . ( 6 ) . سيد مرتضى رحمه اللّه ، انتصار ، ص 191 . ( 7 ) . اصول كافى ، ج 6 ، ص 25 ، ح 8 .